KURDAKI VOLATILITE, YUKSEK ENFLASYON, HAMMADDE FIYATLARINDAKI ARTIS VE TERMINLERDEKI SIKINTI IC PIYASADA DUZENI ALT

    KUR, ENFLASYON VE EMTIA FIYATLARINDAKI ARTIS PIYASADA HEM URETIMIN HEM DE TICARETIN DENGESINI BOZDU. BIRCOK SEKTORDE VADELI KONTRATLAR YERINI PESINE BIRAKIRKEN, SATTIGI MALI YERINE KOYAMAYAN HAMMADDECI CESITLI FORMULLERLE SURECI ATLATMAYA CALISIYOR. TAHSILATLARDA DA SORUN YASANMAYA BASLADIGI OGRENILIRKEN, SON 2 AYDA ISLERIN ESKIYE GORE YUZDE 40-50 DUSECEGI ENDISESI BIRCOK SEKTORU SARDI. DUNYA’YA KONUSAN IS DUNYASI TEMSILCILERI ACIL OLARAK STABILITENIN SAGLANMASI GEREKTIGINDE HEMFIKIR.
    
    TURKIYE ODALAR VE BORSALAR BIRLIGI (TOBB) HAZIR GIYIM VE KONFEKSIYON SEKTOR MECLIS BASKANI SEREF FAYAT, YUKSEK VOLATILITENIN TOPTANCILARIN VE HAMMADDECILERIN FIYAT VERMESINE ENGEL OLDUGUNU SOYLERKEN, KONTRATLARIN COK ZOR YAPILABILDIGI, VADE KONUSULMAYIP PESIN ALISVERISIN ZORUNLU OLDUGU BIR DONEME GIRILDIGINI SOYLEDI. SATICININ VADELI MAL SATARKEN, ALIS FIYATINI BAGLAYAMADIGINA DIKKAT CEKEN FAYAT, “BOYLE OLUNCA SATTIGI MALI BU KEZ DAHA PAHALIYA ALMAK ZORUNDA KALABILIYOR. SATTIGI MALI YERINE KOYAMAMA ENDISESI VAR. VOLATILITE KALDIGI SURECE BU DURUM DEVAM EDECEK” DEDI. KONFEKSIYON TARAFINDA IC PIYASADA VADELERIN NORMAL ZAMANDA 2-6 AY ARASINDAN OLDUGUNU AKTARAN FAYAT, “SIMDI BIRAKIN 2 AYI, 2 GUN BILE TAHAMMUL EDILEMIYOR. EMTIA FIYATLARI BILE DOLAR BAZINDA CIDDI ARTARKEN, TL ILE UZUN VADELI KONTRAT YAPMAK BUYUK BIR RISK. HERKES ICIN ONGORULEMEZ BIR DONEMDEYIZ” IFADELERINI KULLANDI.
    
    SERMAYELERINI KORUMAYA CALISIYORLAR
    TURKIYE MAKINA FEDERASYONU (MAKFED) BASKANI ADNAN DALGAKIRAN, URETICI FIYATLARIYLA TUKETICI FIYATLARI ARASINDAKI FARKA DIKKAT CEKEREK, URETICININ KENDI MALIYETLERINI FIYATLARA YANSITAMADIGINI, ELINDEKI HAMMADDEYI ILK ALDIGI FIYATTAN YERINE KOYAMADIGINI AKTARDI. OYNAKLIGIN OLDUGU YERDE ISLETMELERIN KENDI SERMAYELERINI KORUMAK ZORUNDA OLDUGUNU VURGULAYAN DALGAKIRAN, “ZATEN ISLETMELERIMIZIN COGUNUN SERMAYE SIKINTISI VAR. BU PIYASADA URETICILER KOTULERDEN BIRINI SECMEK ZORUNDA KALIYOR. MALINI ELDE TUTANLARI STOKCULUKLA SUCLAYAMAYIZ. BU STOKCULUK DEGIL, IS DUNYASININ SERMAYESINI KORUYABILME CABASIDIR. ISLETMELER HEM SERMAYESINI HEM DE INSAN KAYNAGINI KORUMAK ZORUNDALAR” DEDI. TAHSILATLARDAKI GECIKMELERE DE DEGINEN DALGAKIRAN, TAHSILATLARINI GECIKTIRENLERDEN BIR KISMININ NAKDE SIKISMASA DA FIRSATCILIK YAPTIGINI, DOVIZINI ELINDE TUTUP PIYASAYI BAHANE EDEREK ODEMESINI GECIKTIRDIKLERINI KAYDETTI. MAKINE SEKTORUNDE SIPARIS ALINDIKTAN 3-4 AY SONRA TESLIMATIN YAPILABILDIGINI HATIRLATAN DALGAKIRAN, BU YAPISI NEDENIYLE SEKTORUN FIYAT VERMEKTE ZORLANDIGINI, IHRACATA AGIRLIK VERDIGINI KAYDETTI. DALGAKIRAN AYRICA IC PIYASANIN MAKINE TALEBININ YAVASLADIGINI DA SOZLERINE EKLEDI.
    
    KIMSE MALINI TL ILE VADELI SATMAK ISTEMIYOR
    ISTANBUL KIMYEVI MADDELER VE MAMULLERI IHRACATCILARI BIRLIGI (IKMIB) YONETIM KURULU UYESI MURAT AKYUZ, CIDDI BOYUTTA HAMMADDE SIKISIKLIGI OLDUGUNU, KURDAN DOLAYI URETICILERIN AYNI MALI YERINE KOYAMADIGINI DILE GETIRDI. AKYUZ, “VADELER NAKDE DONDU. KIMSE MALINI TL ILE VADELI SATMAK ISTEMIYOR. TL ILE ICERIYE SATIP VADE BEKLEMEKTENSE, DOVIZLE YURTDISINA SATIP BEKLEMEK ISTIYOR. PIYASANIN BU TEPKISI COK NORMAL. SADECE TL’DE DEGIL, EURO/DOLAR PARITESI DE DEGISIYOR. DOLARLA HAMMADDESINI ALIP EURO ILE SATANLAR COK SES CIKARMIYORDU AMA SIMDI ORADA DA DOLAR DEGERLENINCE, BU KESIM DE RAHATSIZ OLMAYA BASLADI” DEDI. AKYUZ AYRICA, BAZI SANAYICILERIN FABRIKASINI YA DA ARSASINI SATIP INSAATA GIRDIGINI SOZLERINE EKLEDI.
    
    2022’DE BU FIYATLAR OLMAYACAK
    ISTANBUL MOBILYA, KAGIT VE ORMAN URUNLERI IHRACATCILARI BIRLIGI BASKANI AHMET GULEC, SEKTORUN KASIM 2020’DEN BU YANA HAMMADDE SIKINTISI CEKTIGINI HEM HAMMADDE TEDARIKI HEM DE FIYAT ARTISLARIYLA ADETA PERISAN OLDUKLARINI, BUNA KARSIN IHRACATTA GOSTERDIKLERI BASARILI PERFORMANSLA BUNU TOPARLAMAYA CALISTIKLARINI DILE GETIRDI. SU ANDA HAMMADDEYI UYGUN FIYATA BULMA VE SUREKLI TESLIM ALABILMEYLE ILGILI CIDDI SIKINTILAR YASADIGINI AKTARAN GULEC, YUZDE 2,5- 3 ORANINDA VADE FARKI ISTENDIGINI SOYLEDI. MOBILYANIN KENDI MUSTERISINE UZUN VADELI SATIS YAPAN BIR SEKTOR OLDUGUNU HATIRLATAN GULEC, IC PIYASANIN OLDUKCA DURGUN OLDUGUNU, ANCAK TAM MOBILYA ALINMASI GEREKEN BIR DONEME GIRILDIGINI KAYDETTI. GULEC, “MAALESEF 2022’DE BU FIYATLAR BULUNAMAYACAK. SU ANKI DURUMDA BILE ZAMLAR 2022’DE YUZDE 50’YI BULUR. BIZ 2021’DEKI MALIYET ARTISLARIMIZI BILE HENUZ YANSITAMADIK” DIYE KONUSTU.
    
    ALTIN OLAN HAMMADDE ‘TENEKE’ OLSUN ISTEMIYORLAR
    PLASTIK SANAYICILERI FEDERASYONU (PLASFED) BASKANI OMER KARADENIZ, SADECE PLASTIKTE DEGIL, GENEL OLARAK TUM SEKTORLERDE VADELI KONTRATLARIN YERINI PESIN ODEMEYE BIRAKTIGI EGILIMINI GOZLEMLEDIKLERINI AKTARDI. SANAYICININ ZOR DONEMDEN GECTIGINI VURGULAYAN KARADENIZ, PIYASANIN STABILITEYE, GUVENE IHTIYAC OLDUGUNU SOYLEDI. HAMMADDENIN BU DONEMDE KIYMETLI OLDUGUNU KAYDEDEN KARADENIZ, URETICININ HAMMADDESINI KULLANMAYIP ELINDE TUTMASININ BOYLE DONEMLERDE SIK RASTLANAN BIR DURUM OLDUGUNU VURGULAYARAK, “URETICININ, ‘ALTIN OLAN HAMMADDEM TENEKE OLACAKSA BEN BUNU URETMEM’ DEMESI COK NORMAL. YANI 5 LIRAYA ALDIGI HAMMADDEYI URETIP, YUZDE 10 KARLA 5,5 TL’YE 3 AY VADELI SATTIGINDA, DAHA CEKLERININ ODEMESINI BILE ALMADAN HAMMADDESI 7 TL’YE CIKARSA, O ZAMAN ISTE ALTIN OLAN HAMMADDE TENEKE OLUR. BU DURUMDA URETIM DURUYOR, SANAYI ENGELLENIYOR. BUTUN KAR, BOYLE DONEMLERDE ARACILARA GIDIYOR. BOYLE ZAMANLARDA INSANLAR O ULKEDE SANAYIDEN KACAR. BU DONEMDE BIRCOK INSAN VAR KI FABRIKASININ YARISINI KAPATIYOR, KALAN KISIMLA INSAAT YAPMAYA BASLIYOR. YA DA TAMAMINI KAPATIP INSAATA GIRIYOR. BU BIR ULKE ICIN COK KOTU BIR DURUM. SANAYIYI, URETIMI EL USTUNDE TUTMALIYIZ. BU ULKEYI KURTARACAK OLAN SANAYIDIR” IFADELERINI KULLANDI.
    
    ELEKTRONIKCILERI CIPTEN SONRA KUR VURDU
    TURK ELEKTRONIK SANAYICILERI DERNEGI (TESID) BASKANI YAMAN TUNAOGLU, KURUN NEREYE GIDECEGI ILE ILGILI BELIRSIZLIGIN URETICILERDE ‘SATTIGI URUNU YERINE KOYAMAMA’ ENDISELERINI ARTIRDIGINI BELIRTTI. STOKCULARIN BU DONEMDE URETENLERDEN DAHA FAZLA KAZANDIGINI BELIRTEN TUNAOGLU, “CIPTE BU SORUNU YASIYORUZ. ONCEDEN 3 LIRAYA ALDIGIMIZ CIPI 60 DOLARA ALDIGIMIZ OLDU. O URETIMI YAPANA KADAR CIPI ALIP SATSANIZ DAHA FAZLA KAZANIYORSUNUZ. ELEKTRONIKCILERI BU DONEMDE ESAS YORAN HALA CIP KRIZI. BIR DE UZERINE BU VOLATILITE GELINCE ISLER DAHA DA ZOR OLDU. IHRACAT YAPANLARDA COK PROBLEM GORUNMESE DE YURT ICINE SATIS YAPANLARDA PROBLEM VAR. VADELER PESINE DONDU. EGER FIRMA SIZI TANIMIYOR YA DA GUVENMIYORSA PESIN ISTIYOR. AMA SIZE GUVENIYORSA DIYOR KI TL ILE OLAN VADEYI DOLARLA DEVAM ETTIRIYORUZ. DOLARLA OLAN ANLASMALARI VADELI YAPABILIYORUZ” DIYE KONUSTU.
    
    “IC PIYASA DURMA NOKTASINA GELIYOR”
    ISTANBUL TUCCARLAR KULUBU DERNEGI YONETIM KURULU BASKANI ILKER ONEL, IC PIYASADA TAHSILATTA DA SORUNLAR BASLADIGINI BELIRTIRKEN, DOLARLA ALIP TL ILE SATANLARIN ICERIDE SENE BASINDAN BU YANA COK CIDDI KUR FARKI YEDIGINI VURGULADI. GIDA SEKTORUNDE FAALIYETLERI BULUNAN ONEL, “KURDAKI DALGALANMA NEDENIYLE MUSTERININ ISTEDIGI TONAJI VERMEKTEN CEKINIYORUZ, HATTA BU NEDENLE MUSTERIMIZLE ARAMIZ BOZULUYOR. AMA ALDIGIMIZ MALI YANI HAMMADDEYI YERINE KOYAMIYORUZ. SU AN BIZIM HAMMADDE ALDIGIMIZ YERDE COGU ZAMAN PARANIZ VARSA DA MAL ALAMIYORSUNUZ, TELEFONLARIMIZ ACILMIYOR. PESIN DE VERSENIZ SATMIYOR, CUNKU 1 HAFTA SONRA SATTIGINDA DAHA COK PRIM YAPABILECEGINI BILIYOR” IFADELERINI KULLANDI. MALINI SATMAK YERINE DEPOSUNDA TUTMAK ISTEYENLERIN DE KENDINCE HAKLI OLDUGUNU SOYLEYEN ONEL, “TARIM URUNLERI TARAFINDAN BAKARSAK NEREDEYSE YILBASINDAN BU YANA FIYATLAR HEP YUKARI GITTI” DEDI. HANE HALKININ SATIN ALMA GUCUNUN COK DUSMESI VE SATICININ MALINI SATMAK ISTEMEMESI NEDENIYLE, YILSONU OLMASINA RAGMEN IC TALEPTE CIDDI DUSUS OLACAGINI ONGOREN ONEL, “TEKSTIL, TEMEL GIDA GIBI ERTELENECEK URUNLERDE TALEPTE DARALMA OLACAK. CIROLARDA DUSUSLER OLACAK, RAKAMLARA DA YANSIYOR ZATEN. MESELA BU AY TOPLAM CIROLARDA DUSUS VAR, SANAYI URETIM VERILERI 2-3 AYDIR ASAGI YONLU GIDIYOR. BIZ NORMALDE BU DONEMDE MAL YETISTIREMEZDIK, AMA DURUM BU YIL COK FARKLI. IC PIYASA DURMA NOKTASINA GELIYOR. GECMIS YILLARA GORE BU SON 2 AY YUZDE 40-50 DUSUS OLACAK” DIYE KONUSTU. BU VOLATILITENIN BIR AN ONCE DURMASI GEREKTIGINI VURGULAYAN ONEL, 1994 VE 2001’DEKI GIBI HERKESIN ‘BEKLENTI ENFL ASYONU’ ILE HAREKET ETTIGINI, PIYASADAKI FIYATLAMA MEKANIZMASININ KONTROLDEN CIKTIGINI SOZLERINE EKLEDI.
    
    ATO BASKANI BARAN: SATIS SOZLESMELERINE RIAYET EDIN
    ATO BASKANI BARAN, SON DONEMDE MALIYET ARTISLARINI GEREKCE GOSTEREN BAZI URETICI FIRMALARIN IMZALANMIS SOZLESMELERE RIAYET ETMEDIGINI BELIRTEREK, “VERILMIS SOZLERI YERINE GETIRMEYEREK SATIS YAPANLAR, TOPTANCILARI VE DAGITICILARI ZOR DURUMDA BIRAKIYOR VE PIYASA EKONOMISININ ISLEYISINI SEKTEYE UGRATIYOR.” IFADELERINI KULLANDI. ANKARA TICARET ODASI (ATO) YONETIM KURULU BASKANI GURSEL BARAN, URETICI FIRMALARA SATIS SOZLESMELERINE RIAYET ETMELERI CAGRISINDA BULUNDU. TEDARIK ZINCIRLERININ BOZULMASI, HAMMADDE TEMININDE YASANAN SIKINTILAR VE HAM MADDE FIYATLARININ YUKSELMESI NEDENIYLE TUM DUNYADA URETIM MALIYETLERININ YUKSELDIGINI HATIRLATAN BARAN, ENERJI FIYATLARINDAKI YUKSELME VE KURDAKI DALGALANMALARIN DA MALIYET ARTISLARINA SEBEP OLDUGUNU BILDIRDI.
    
    URETIM MALIYETLERI ARTTI
    BARAN, MALIYET ARTISLARININ FIYATLARA YANSIDIGINA VE BUNUN NORMAL OLDUGUNA ISARET EDEREK, “SALGIN SURECIYLE BIRLIKTE DUNYA TEDARIK ZINCIRINDE BOZULMAYLA BASLAYAN SUREC ENERJI VE HAM MADDE FIYATLARINDA YUKSELISE, BU YUKSELIS URETIM MALIYETLERINDE ARTISA VE SATIS FIYATLARINA YANSIDI. BUNDA SORUN YOK ANCAK SON DONEMDE MALIYET ARTISLARINI GEREKCE GOSTEREN BAZI URETICI FIRMALAR IMZALANMIS SOZLESMELERE RIAYET ETMIYOR. VERILMIS SOZLERI YERINE GETIRMEYEREK SATIS YAPANLAR, TOPTANCILARI VE DAGITICILARI ZOR DURUMDA BIRAKIYOR VE PIYASA EKONOMISININ ISLEYISINI SEKTEYE UGRATIYOR. URETICIYLE TOPTANCI ARASINDAKI ALIM SATIMLARDA, MALIYET ARTISLARI GEREKCE GOSTERILEREK SOZLESME FIYATLARINA SADIK KALINMAMAYA, SOZLER TUTULMAMAYA VE VERILEN SIPARISLER YERINE GETIRILMEMEYE BASLANDI.” DEGERLENDIRMESINDE BULUNDU. BARAN, TOPTANCILARIN, URUNLERI SIPARIS ETTIGI FIYATTAN ALIP ALAMAYACAGI KONUSUNDA TEDIRGINLIK YASADIGINI VE ONUNU GORMEKTE ZORLANDIGINI VURGULADI.
    
    RAFLARDA FIYAT DEGISIM SURESI BIR HAFTAYA INDI
    YENER KARADENIZ
    
    SALGIN ILE BIRLIKTE HAMMADDE FIYATLARINDA YASANAN ARTISIN YANI SIRA, KURUN REKOR DUZEYE YUKSELMESI VE MALIYETLERDE HIZLI YASANAN ARTIS, GIDADA TEDARIK ZINCIRININ BOZULMASINA YOL ACTI. RESTORANLARIN YANI SIRA YEMEK SERVIS HIZMETI VEREN SIRKETLER VE MARKETLER, NAKIT PARA VERMELERINE RAGMEN ISTEDIKLERI ZAMAN ISTEDIKLERI MIKTARDA URUN BULAMAMAYA BASLADI. ISTANBUL TICARET ODASI (ITO) RESTORAN VE YIYECEK ICECEK HIZMETLERI MESLEK KOMITESI UYESI TURAN KUYTAK, SIKINTININ SEBEBININ TOPTANCILAR OLABILECEGINI BELIRTEREK BU KONUDA REKABET KURUMUNU GOREVE DAVET EDERKEN, MARKET YONETICILERI ISE SORUNUN DAHA COK ITHAL GIRDILERE BAGLI URUNLERDE HAMMADDE SIKINTISI NEDENIYLE YASANDIGINI VE BUNUN DA RAF FIYATI DEGISIM SURESINI BIR AYDAN BIR HAFTAYA KADAR INDIRDIGINI ANLATTI. KONU, ITO’NUN KASIM AYI MECLIS TOPLANTISINDA DA GUNDEME GELDI. ITO RESTORAN VE YIYECEK ICECEK HIZMETLERI MESLEK KOMITESI UYESI TURAN KUYTAK, BASTA ENERJI OLMAK UZERE HAZIR YEMEK SANAYICISININ, TEMEL GIRDILERIN YUKSELMESI NEDENIYLE CIDDI SIKINTI ICINDE OLDUGUNU ANLATTI. 17 BIN ISLETMEYI TEMSIL EDEN KUYTAK, “TOPTANCILARDAN ALDIGIMIZ URUNLERDE FIYATLAR 5 KAT ARTTI. BUNUN YANI SIRA SEKTORUMUZUN IHRACATA YONELMESI BIZI GIDA URUNU BULAMAMA KONUSUNDA KORKUTUYOR. CUNKU SEKTOR IC PIYASANIN TALEPLERINI BIR YANA BIRAKARAK IHRACATA YONELDI. BU DURUMUN OZELLIKLE URUN BAZINDA KONTROL ALTINA ALINMASI LAZIM, YOKSA YAKIN ZAMANDA GIDA URUNLERININ TEDARIKI GITGIDE ZORLASACAK. O YUZDEN BAZI GIDA URUNLERININ IHRACATINA GOZETIM GETIRILMELI” DEDI.
    
    PATATES-SOGAN KRIZI YENIDEN BASLAYABILIR
    BU KONUDA GECMIS YILLARDA YASANAN PATATES VE SOGAN KRIZINI ORNEK VEREN KUYTAK, BENZER BIR DURUMUN TEKRARLANABILECEGI UYARISINDA BULUNDU. PATATES VE SOGAN FIYATLARININ YENIDEN YUKSELISE GECTIGINI DILE GETIREN KUYTAK SOYLE DEVAM ETTI: “IKI YIL ONCE PATATESI KENDI ULKEMIZDEN YURTDISINA GONDERDIK. SONRA BASKA ULKELERDEN PATATES ALMAK ZORUNDA KALDIK. INSANLAR 30-40 YIL ONCEKI GIBI KUYRUGA GIRMEK ZORUNDA KALDI. YINE DUYUMLAR ALIYORUZ. PATATES SOGAN FIYATLARI ARTMAYA BASLADI. URUN DE VERMEMEYE BASLADILAR. BIZ SU AN PATATESI 3 TL’YE ALIYORUZ. BOYLE GIDERSE 2-3 AY SONRA PATATES BULAMAYACAGIZ” IFADELERINI KULLANDI. HALIHAZIRDA EN BUYUK SORUNUN AYCICEK YAGINDA YASANDIGINI KAYDEDEN KUYTAK, KENDI SIRKETINDEN ORNEK VEREREK, “BIR KAMYON BIN 450 TENEKE YAG ALIYOR. BIZ ESKIDEN GUNDE BIN TENEKE YAG ALABILIYORDUK. SIMDI BIZE 10 TENEKE 10 TENEKE MAL VERIYORLAR. PESIN PARAYA MAL BULAMAZ HALE GELDIK. DAHA ONCE 90-120 GUN OLAN VADELER SIMDI KREDI KARTI YA DA HESABA HAVALE SEKLINE DONDU.” KUYAT’A GORE BU SORUN TOPTANCILARDAN KAYNAKLANIYOR. “EGER TOPTANCILARIN BIR OYUNU ISE REKABET KURUMU’NUN MUTLAKA DEVREYE GIRMESI LAZIM” DIYEN KUYTAK, SOYLE KONUSTU: “BU SORUN MUTLAKA COZULMELI. SEKTORDEN BIRCOK ARKADASIM NAKIT PARAYA RAGMEN NEREDEYSE MAL ALAMADIKLARINI SOYLUYOR. URUNLERE SINIRLAMA KOYDULAR. ISTEDIGIMIZ KADAR ALAMIYORUZ. GIDADAKI SIKINTILARIMIZ BUYUK. YEMEK SERVISI VEREN SANAYICI AYAKTA KALMALI KI, COCUKLAR SAGLIKLI DUZGUN YEMEKLER ULASSIN. BU DURUM BOYLE DEVAM EDERSE BIR AY SONRA URUN BULAMAYACAGIZ. SARF MALZEMELERINDE DE SIKINTI VAR. KARTON BARDAGIN KOLISINI GECEN SENE 135 TL’YE ALIYORDUK. SU AN FIYATI 400 TL’YE CIKMASINA RAGMEN BULAMAYACAK DURUMDAYIZ. REKABET KURUMU MARKETLERLE ILGILI OLARAK DEVREYE GIRDI VE CEZA KESTI. REKABET KURUMU’NU GOREVE DAVET EDIYORUM. DEVREYE GIRSIN, TOPTANCILARI GEZSIN. BIRILERI FIRSATCILIK MI YAPIYOR BULUNMASI LAZIM. BEN STOK OLDUGUNU DUSUNUYORUM. EGER BU ISTE TOPTANCILAR STOKCULUK, FIRSATCILIK YAPILIYORSA ONLARA DA CEZA KESSIN. YAGDA DAHA COK VAR AMA BAKLIYATTA DA BASLIYOR. OZELLIKLE KIRMIZI MERCIMEK, UN VE BULGURDA CIDDI FIYATLAR VAR. MAKARNADA DA CIDDI ARTISLAR VAR. TAZE DONUK URUNLERDE FIYATLAR IKIYE KATLADI. FIYATLARIN IKIYE KATLANMASI DEMEK URUNE ULASMAKTA ZORLANIYORUZ ANLAMINA GELIR.”
    
    TOPTANCILAR SUSMAYI TERCIH ETTI
    KUYTAK’IN ISARET ETTIGI TOPTANCILAR ISE KONUYLA ILGILI YORUM YAPMAKTAN KACINDI. KONUYLA ILGILI ILETISIME GECTIGIMIZ ISTANBUL’UN GIDA IHTIYACININ YARIYA YAKININI KARSILAYAN ISTANBUL GIDA TOPTANCI VE TUCCARLARI DERNEGI, HERHANGI BIR DEGERLENDIRME YAPMAK ISTEMEDI. MARKET TARAFI ISE SIKINTININ STOKCULUK ILE ILGILI OLMADIGI GORUSUNDE. HER NE KADAR ONLAR DA ISTEDIKLERI TONAJDA URUN BULAMAMAKTAN DOLAYI SIKINTI YASADIKLARINI BELIRTSE DE SIKINTININ SEBEBININ OZELLIKLE ITHAL GIRDILERI OLAN URUNLERDE YASANAN HAMMADDE SIKINTISI OLDUGUNU SOYLEDI. TURKIYE’DE 160 CIVARINDA MARKETE SAHIP OLAN OZEN PERAKENDE GRUP BASKANI CEMAL OZEN, “SIKINTININ IKI SEBEBI VAR. BIRINCISI TEDARIK ZINCIRININ BOZULMASI, IKINCISI DE KURESEL ISINMAYA BAGLI OLARAK YASANAN REKOLTE DUSUSLERI. BU TUM DUNYADA YASANIYOR. BIZIM BU DURUMDA ULKE OLARAK, SIYASI ERK OLARAK BIR ARAYA GELEREK BUNU EN IYI SEKILDE NASIL YONETEBILIRIZ KONUSUNA BAKMAMIZ LAZIM. SU AN BUNUN YERINE OPERASYONLARIMIZI GUNLUK YONETIR DURUMUNA GELDIK. KAR MARJI DERDIMIZI BIR TARAFA BIRAKIP ALISVERISCIMIZE URUN BULMA CABASI VE GAYRETI ICINDEYIZ. BIZIM TARIMSAL YATIRIMLARIMIZ VAR. BU BIZI BIRAZ OLSUN KORUYOR. ANCAK HAMMADDESI ITHALATA DAYALI BIRCOK URUNDE SIKINTI YASIYORUZ. AMBALAJLI URUNLERDE DE CIDDI SIKINTILAR VAR. URETIMDE AMBALAJ NEDENIYLE SIKINTI YASANDIGI VE YETERINCE URETILEMEDIGI ICIN BIZE TEDARIKTE BULUNAN SIRKETLER DE URUN VERMEKTE ZORLANIYOR. SALGIN DONEMINDE TURK PERAKENDECISI ESI BENZERI GORULMEMIS BIR SINAV VERDI. KIMSE YOKLUK YASAMADI. SU AN YOKLUK DEGIL AMA YETERI MIKTARDA URUN ALMAKTA ZORLANIYORUZ. VADE, KARLILIK IKINCI DUSUNDUGUMUZ KONU. PARAYSA PARA, BAGLANTIYSA BAGLANTI. MESELA BIZ SU ANDA IKI FIRMA ILE BIR IKI AY SONRA BIZE TESLIM EDECEKLERI YAGLAR ILE ILGILI PROTOKOLLERI YAPIYORUZ” DEDI. RAF FIYATLARI DEGISIMI KONUSUNDA ISE OZEN, YINE URUN VE KATEGORIYE GORE DEGISMEKLE BIRLIKTE FIYATLARIN ANLIK HATTA GUNLUK DEGISTIGINI ANCAK KENDILERININ BUNU HEMEN RAFL ARA YANSITMADIKLARINI ANLATTI. OZEN, “BIZ ELIMIZDEKI STOKU ZARAR ETMEMIZE RAGMEN DAHA UYGUN FIYATA SATIYORUZ. BIZDE YERINE KOYMA MALIYETI ONEMLI BIR KONU. YERINE KOYMAKTA ZORLANIYORUZ” DIYE KONUSTU.
    
    “ISTEDIGIMIZ ZAMAN ISTEDIGIMIZ MIKTARDA URUN BULAMIYORUZ”
    70 CIVARINDA MARKET ILE HIZMET VEREN ALTUNBILEKLER GIDA’NIN YONETIM KURULU BASKANI MUSTAFA ALTUNBILEK ISE, URUN TEDARIKINDE SIKINTI YASADIKLARINI DILE GETIREN BASKA BIR ISIM. “MIKTAR ILE ILGILI ZORLUK YASIYORUZ. ISTEDIGIMIZ ZAMAN ISTEDIGIMIZ MIKTARDA URUN ALAMIYORUZ” DIYEN ALTUNBILEK, SUNLARI ANLATTI: “KURUN GELDIGI SEVIYE DE MALUM. BU DA BIZI TEDIRGIN EDIYOR. CEKINGEN DAVRANIYORUZ. FIYATLAR COK ARTTI. BIR DE DOVIZIN ETKISI VAR. DISARI BAGLI URUNLERDE ZORLANIYORUZ. TOZ DETERJAN GRUBUNDA DA BENZER SIKINTILAR VAR. SUT FIRMALARI, SUT ILE ILGILI DEGIL AMA AMBALAJ ILE ILGILI SORUN YASIYOR. BU DA BIZIM TEDARIKIMIZI ETKILIYOR. URUN ALDIGIMIZ SIRKETLERE SORUNUN SEBEBINI SORDUGUMUZDA ‘HAMMADDE ILE ILGILI SIKINTI VAR, URUN YOK’ DIYORLAR BIZ DE IKNA OLUYORUZ” DEDI. MUSTAFA ALTUNBILEK DE FIYATLARI HEMEN RAFA YANSITMADIKLARINI ANCAK RAFL ARDAKI FIYAT DEGISIM SURECININ TEDARIKE BAGLI OLARAK KISALDIGINI BELIRTEREK, “ARTAN FIYATLARI HEMEN RAFL ARIMIZA YANSITMIYORUZ. ESKI URUN VARSA ESKI FIYATLA SATIYORUZ. YENI URUN ALDIGIMIZDA KAR MARJIMIZI KOYUP ETIKETI DUZENLIYORUZ. BIZI EN COK RAHATSIZ EDEN YAG GRUBU. FIYAT GECISLERI COK HIZLI OLUYOR. URUNE GORE DEGISMEKLE BIRLIKTE ARTIK FIYATLAR HAFTALIK DEGISIR DURUMA GELDI. ESKIDEN EN SIK AYDA BIR KEZ DEGISIRDI” DEDI.
    
    MIGROS: MAL BULMAKTA ZORLANIYORUZ
    MIGROS CEO’SU OZGUR TORT, “YASADIGIMIZ TEDARIK ZINCIRI KONULARINDA AGIRLIKLI OLARAK MAL BULMAKTA ZORLANIYORUZ. BIR TARAFTA VATANDASA 45 DAKIKADA URUN GOTURME TAAHHUDU VERIRKEN DIGER TARAFTA SON GUNLERDE TEMEL MALLARDA DAHI TEDARIKTE SORUN YASANIYOR. BU, NEREYE GOTURECEGI TARTISILIR AMA KESIN OLAN BIR SEY VAR KI O DA YERELLESMEYE GOTURECEK. URETIMLER YERELLESECEK. SADECE GIDA DEGIL, GIDA DISINDA DA BOYLE OLACAK. BU KADAR YASANMISLIKTAN BIR SEY OGRENILDIYSE BU KOCA DEVASA NAKLIYE SISTEMLERINE ESKISI KADAR GUVENMEYECEGIZ. BIR DAHA AYNI ATTAN DUSMEYIZ DIYE DUSUNUYORUM” IFADELERINI KULLANDI.
    
    TMO TEDARIK GUVENCESI VERMELI
    URETIM BOLGELERINDE FIYAT ARTACAK BEKLENTISI OLUSTUGUNU VURGULAYAN REIS GIDA YONETIM KURULU BASKANI MEHMET REIS, PIYASADA BIR BELIRSIZLIK ALGISININ OLUSTURULMAK ISTENDIGINI BELIRTTI. KURU GIDA URUNLERINDE TOPTAN FIYATLARDA KILO BASINA YUZDE 10 CIVARINDA ARTIS YASANDIGINI SOYLEYEN REIS, “TMO’NUN ARZ SIKINTISI OLAN URUNLERIN TEDARIKINDE DAHA HIZLI HAREKET ETMESI PIYASAYI RAHATLATACAKTIR. GELECEK YIL EKIM ALANLARI VE DEKAR BASINA ALINAN VERIMIN ARTIRILMASI ICIN ILGILI KURUMLAR DAHA FAZLA DESTEKLEYECEK VE MOTIVE EDECEK ACIKLAMALARDA BULUNARAK CIFTCIYI URETIME TESVIK ETMELI” DEDI.
    • Daha Fazla Haber
    • Ana Sayfa