ABD HÜKÜMET KAPAMALARININ PİYASA ÜZERİNDEKİ ETKİSİ
ABD’de hükümet kapanmaları genellikle bütçe anlaşmazlıklarından doğar. 2025’teki kapanma da aynı dinamiklerin sonucuydu; Beyaz Saray ve Kongre, federal bütçenin nasıl şekilleneceği konusunda uzlaşamayınca finansman akışı kesildi. Cumhuriyetçiler harcamalarda kesinti isterken, Demokratlar özellikle sağlık ve eğitim sübvansiyonlarında bu kesintilere direndi. Taraflar 1 Ekim’e kadar anlaşmaya varamayınca hükümetin bazı bölümleri durdu, yüzbinlerce kamu çalışanı ücretsiz izne çıkarıldı ve birçok kurum geçici olarak kapandı (Congressional Budget Office, 2025).
Bugün itibarıyla süreç 40. gününde. Veri akışının kesilmesi ve ekonomik belirsizlik kısa vadeli tedirginlik yaratıyor. Ancak tarihsel veriler, bu tür kapanmaların uzun vadede piyasalarda kalıcı bir baskı oluşturmadığını gösteriyor. Invesco Research verilerine göre ABD tarihindeki ortalama hükümet kapanması yalnızca sekiz gün sürerken, kapanma sona erdikten sonraki 12 ay içinde S&P 500’ün ortalama getirisi yaklaşık %13 düzeyinde gerçekleşmiştir. İlk üç ayda ortalama yükseliş ise %4 ila %6 aralığındadır (Statista, 2024). Bu eğilim, yatırımcıların belirsizlik sona erdiğinde yeniden risk almaya yöneldiğini ve kapanma süreçlerinin uzun vadeli fiyatlamaları bozmadığını gösteriyor.
Geçmiş örnekler bu tabloyu destekler niteliktedir. Trump’ın ilk başkanlık döneminde, 2018–2019 yılları arasında da benzer bir kriz yaşanmış; Meksika sınırına yapılacak duvarın finansmanı konusunda Kongre ile yaşanan çıkmaz hükümeti 35 gün boyunca kapalı tutmuştu. O dönemde piyasa ilk etapta gerilse de yatırımcıların dikkati kısa sürede Fed’e yöneldi. Dönemin Fed Başkanı Jerome Powell’ın “sabırlı olacağız” açıklaması (Federal Reserve Press Conference, Jan 2019) sonrasında risk iştahı toparlandı ve kapanma sürecinin ardından S&P 500 yaklaşık %10 civarında değer kazandı (Bloomberg Market Data, 2019). Bu örnek, hükümet kapanmalarında belirleyici unsurun siyasi çekişmeler değil, para politikasına dair beklentiler olduğunu açıkça gösterdi.
Benzer şekilde, 1995 ve 2013’teki kapanmaların ardından da borsa ortalama üç ay içerisinde %5–6, altı ayda %8–10 civarında yükselmişti (Statista Historical Dataset, 2023). Kapanma dönemlerinde devlet harcamaları geçici olarak durduğu için borçlanma ihtiyacı azalır, bu da kısa vadede tahvil faizleri üzerinde rahatlatıcı bir etki yaratır. Aynı zamanda makro verilerin yayımlanamaması, Fed’in karar alma sürecini yavaşlatarak daha temkinli, hatta güvercin bir duruşa yönelmesine neden olur (Federal Reserve Minutes Archive, 2020).
Anlaşma Yakın
Senato 9 Kasım’daki oylamada 60 oyla, hükümetin finansmanını 30 Ocak 2026’ya kadar uzatacak geçici tasarıyı ilerletme kararı aldı. Bu adım, 40 gündür süren kapanmanın sona erebileceğine dair güçlü bir sinyal olarak değerlendiriliyor. Tasarı henüz yasalaşmadı ancak taraflar uzlaşmaya yakın. Piyasalar bu gelişmeyi olumlu karşıladı; ABD vadeli endeksleri pozitif seyrederken kısa vadeli tahvil faizleri geriledi (AP News, The Guardian, 2025).
Hükümet kapanmaları, ekonomiyi temelden sarsan krizler değil; politik sistemin işleyişine dair geçici duraklamalardır. Kapanma sona erdiğinde piyasa yeniden yön bulur, ancak bu yön her zaman yukarı olmak zorunda değildir. Asıl önemli olan, fiyatlamaların yeniden politik değil ekonomik dinamiklerle şekillenmeye başlamasıdır. Bu nedenle kapanmaların sonunda görülen piyasa hareketleri, iyimserlikten çok, belirsizliğin kalkmasına verilen rasyonel bir tepki olarak okunmalıdır.
Forex Gerçek Hesap Açma, Yatırım Hesabı, Kaldıraç Oranları - OsmanlıFX
