Finansal piyasalarda yatırım kararları çoğu zaman birden fazla senaryoyu aynı anda değerlendirmeyi gerektirir. Özellikle benzer potansiyele sahip iki farklı hisse senedi arasında tercih yapmak zorlaştığında, yatırımcılar her iki senaryoyu da aktif tutmak isteyebilir.
Ancak bu yaklaşım, emirlerin ayrı ayrı girilmesi durumunda her iki işlemin de gerçekleşmesi riskini beraberinde getirir. Bu da planlanmamış pozisyonlara yol açabilir.
Tam bu noktada, OCO (One Cancels Other) emir yapısı devreye girer.
OCO (Biri Diğerini İptal Eden) Emir Nedir?
OCO, “One Cancels Other” ifadesinin kısaltmasıdır ve Türkçe karşılığıyla “Biri Diğerini İptal Eden Emir” anlamına gelir.
Bu emir türünde yatırımcı, iki farklı işlemi birbirine bağlı şekilde sisteme iletir. Emirlerden biri gerçekleştiğinde, diğer emir sistem tarafından otomatik olarak iptal edilir.
Bu yapı sayesinde:
- İki farklı senaryo aynı anda kurgulanabilir
- İlk gerçekleşen emir işleme alınır
- Diğer emir otomatik olarak devre dışı kalır
Böylece yatırımcıların sürekli ekran takibi yapmasına gerek kalmadan, önceden belirlenen strateji sistem tarafından uygulanır.
OCO Emir Nasıl Çalışır?
Örnek bir senaryo üzerinden ilerleyelim:
Yatırımcı, THYAO ve PGSUS hisselerini takip etmektedir. Her iki hisse de olumlu görünmektedir ancak yatırımcı yalnızca birinde pozisyon almak istemektedir.
Bu durumda OCO emri aşağıdaki şekilde oluşturulabilir:
1. Emir THYAO 300 TL'ye ulaşırsa → AL | 2. Emir PGSUS 200 TL'ye ulaşırsa → AL |
Senaryo A — THYAO önce hareket ederse THYAO 300 TL'ye ulaştı → Alım gerçekleşti → PGSUS emri otomatik iptal edildi |
Senaryo B — PGSUS önce hareket ederse PGSUS 200 TL'ye ulaştı → Alım gerçekleşti → THYAO emri otomatik iptal edildi |
1. Emir:
THYAO → 300 TL seviyesine ulaşırsa AL
2. Emir:
PGSUS → 200 TL seviyesine ulaşırsa AL
Senaryo A — THYAO Önce Tetiklenirse
THYAO 300 TL seviyesine ulaşır → Alım gerçekleşir → PGSUS emri otomatik olarak iptal edilir
Senaryo B — PGSUS Önce Tetiklenirse
PGSUS 200 TL seviyesine ulaşır → Alım gerçekleşir → THYAO emri otomatik olarak iptal edilir
Her iki durumda da yalnızca tek bir işlem gerçekleşir ve istenmeyen pozisyon oluşumu engellenir.
Neden OCO Emir Kullanılır?
1. Çoklu Senaryoları Tek Yapıda Yönetme
Piyasanın yönü ne olursa olsun, yatırımcı her iki senaryoya da hazır olur.
2. Anlık Karar Baskısını Ortadan Kaldırma
Fiyat hareketlerini takip ederek manuel müdahale ihtiyacı ortadan kalkar. Sistem otomatik olarak işlem gerçekleştirir.
3. İstenmeyen Pozisyon Riskini Azaltma
Bağımsız emirlerde oluşabilecek çift işlem riski, OCO yapısıyla tamamen ortadan kaldırılır.
4. Limit Emir Avantajı
OCO emirleri limit emir mantığıyla çalışır. Bu sayede işlemler belirlenen fiyat seviyelerinden gerçekleşir ve piyasa emirlerinde görülebilen fiyat kayması (slippage) riski minimize edilir.
OCO Emir Nasıl Kullanılır?
OCO emir özelliği, Osmanlı Yatırım E-Şube platformu üzerinden kullanılabilir.
Kullanım adımları:
- Hisse işlem ekranına geçiş yapılır
-
- Emir ve 2. Emir için ayrı alanlar doldurulur
- Her emir için sembol, işlem yönü, adet ve fiyat bilgisi girilir
- Emir geçerlilik süresi belirlenir (maksimum 30 gün)
- Onay verilerek emirler sisteme iletilir
Not: Özel emir tutarı minimum 20.000 TL olarak belirlenmiştir.
Özel emir tutarı minimum 20.000 TL olmalıdır. |
Sonuç: İki Senaryo, Tek Pozisyon
OCO emir yapısı, yatırımcılara “hangisi önce gerçekleşecek?” sorusunu sormadan işlem yapabilme imkânı sunar.
Strateji önceden belirlenir, sistem kurulur ve piyasa koşulları uygun hale geldiğinde yalnızca planlanan işlem gerçekleşir. Böylece yatırım süreci daha disiplinli, kontrollü ve verimli bir şekilde yönetilir.
